| Kirsehir
TARIHI ESERLER
Anadolunun en sirin ili Kirsehir islek yol güzargahlarinda
bulunmasi nedenikle çesitli uygarlik ve kültürlerin
etkisinde kalmistir. Kirsehir de tarihi eserlerin hemen hemen hepsi
Türklerin yaptigi ve çogunlukla medrese, cami ve türbelerden
meydana gelir.
.jpg)
Cacabey Camii : Kirsehir il merkezinde yer
alan medrese halk arasinda minaresindeki yesil çinilerden
dolayi "Cincikli Camii" olarak
bilinmektedir. Selçuklular döneminde Kirsehir
Emiri Nurettin Cibrilbin Cacabey tarafindan 1271-1272 yillarinda
yapilmistir. Döneminde astronomi
yüksek okulu olarak hizmet vermistir. Taç kapisinin
hemen solunda Cacabey'in yattigi türbe yer
almaktadir.
Günümüzde Camii olarak kullanilan Medrese
Kirsehir il merkezinde yer almaktadir. Minaresindeki
mavi çinilerden dolayi halk arasinda "Cincikli
Camii" olarak adlandirilir. Medrese, Anadolu
Selçuklu Sultani II.Giyaseddin Keyhüsrev
döneminde, Kirsehir emiri Nureddin Caca tarafindan
1271-1272
yillari arasinda yaptirilmistir.
Cacabey Camii minaresinde bir kesit (Cincikli
Cami)
Iki eyvanli kapali avlulu medrese grubuna girmektedir. Döneminde
astronomi yüksek oklu olarak hizmet veren Medrese dünyada
gözlemevi olarak yapilan ilk yapittir.
.jpg)
Cacabey Camii içi
Büyük kubbenin hemen altinda, Yildizlarin
incelendigi bir havuz bulunmaktadir. Mukarnas kavsarali
iki renkli tas isçiliginin Taç kapisi
mimari bir saheserdir. Minaresi yapidan ayri
olup, Gözlem kulesi niteligini tasir. Ana
eyvanda yer alan karsilikli iki sütun,
koni ve küre biçimlerinin üst
üste bindirilmesiyle olusmustur Bu sütun düzenlemesinin
Anadolu Türk Sanatinda baska bir örnegi
bulunmamaktadir. Medrese yakin zamanda restore edilmistir.
Yerli ve yabanci turislerin ilgisini çeken Camii,
Kirsehir'in En büyük tarihi Camisidir.
2. Sultan Alaadin Keykubat camii : Selçuklu eserleri
arasinda önemi büyüktür. 1242 de yapilmis olup
1893 de Ahmet Arifi Bey bastan basa onarmistir. Bugün Kirsehir
müze deposudur. Selçuklu Sultani Alaadin Keykubat yaptirmistir.
Camii kesme tastan yapilmistir. Tek serefeli minaresi vardir. Kirsehir'in
ortasindaki kalede bulunmaktadir.
.jpg)
Ahi Evran Camii: Kirsehir il merkezinde kendi adiyla
anilan mahallede yer almaktadir. 1482 yilinda
Ahi Evran'in takipçilerinden birisi tarafindan
yaptirilmistir. Zaviye planli
mescit, Ahiligin kurucusu Ahi Evran'in Türbesi ve
zaviye - tekke olarak kullanilan mekanlardan olusmaktadir.
Külliye Ahi Evran türbesi ile Zaviye- Tekke olarak kullanilan
mekanlardan olusmaktadir. Üç kubbe üzerine kare
planli olup, kesme tastan insa edilmistir. Ama mekanin saginda mescit
solunda Ahi Evran'in mezarinin bulundugu bir türbe bulunmaktadir.
Tek minareli olarak insa edilmis olan yapi 1972 yilinda Vakiflar
genel Müdürlügü tarafindan restore edilerek
camii olarak hizmete açilmistir
Kapucu Camii: Bu Caminin Osmanli döneminde Kapucu
Mehmet Pasa tarafindan yaptirildigi
söylenmektedir. Merkezi planli, son osmanli yapisidir.
Kesin yapim tarihi bilinmemektedir. Yapiya üç
bölümlü son cemaat yerinden girilir. Büyük
kubbesi sekizgen bir kasnaga oturmaktadir. Asil
ibadet yeri kare planlidir.
Çarsi camii: Sehrin merkezindedir. 1864 yilinda Hüseyin
bey isimli bir kisi tarafindan mescitt seklinde yaptirilmistir.
Yapi dik açili ve minaresizdir. Cami'nin Kirlangiç
tipi tavani, örnekleri içinde en büyük olanidir.
Osmanli dönemine ait en son eserlerden biridir
.jpg)
Lale Camii: 14. asir ilhanli devrine aittir.
Mengücük hanedani Lala'lar dan birinin yaptirdigi
sanilan ve üzerinde yazili bir tarihi
bulunmayan cami, Melik gazi Kümbetinin hemen yanindadir.
Mimari yapisi itibariyle 13. yy. ait oldugu sanilmaktadir.
Yine caminin mimari tarzi, Buranin bir cami olarak
degil, bir kervansaray yada darphane olarak yaptirildigi
kanisini uyandirmaktadir.
Kesmetas kemerlerle sütunlar üzerine binen üç
kubbe ile örtülüdür. Bati yönündeki
yalniz izleri kalmis kemer baslangiçlarina
bakildiginda, daha öncedende iki kubbenin
varligi anlasilmaktadir. Cami'nin
mimari özelligi yoksa'da Kirlangiç
kuyrugu seklindeki çatisi ilginçdir.
Ülkemizde bu tip çati çok nadirdir.
Türbeler
Yunus emre Türbesi: Mutasavvuf ve büyük Türk
sairi Yunus emre Kirsehir'de dogmus ve bu civarda yasamistir. Yunus,
çagdasi olan Haci Bektasi veli, Asikpasa, Süleyman Türkmani
gibi mana güneslerinden etkilenmistir. Yunus emre Merkez ilçeye
bagli Ulupinar kasabasinda ziyarettepe adli türbede yatmaktadir.
.jpg)
Malik Gazi Türbesi: 1250 yilinda Melik
Gazinin esi Muhterem Hatun tarafindan yaptirilmistir.
Konik Külahli sekizgen kenarli bir yapidadir.
Mermer taç kapinin süsleri çok
zengindir. Anadolu Selçuklularina ait güzel bir
kümbettir. Içinde Mengücükoglu
Beyi Muzafferüddin Behram Sahin ve esinin
kabri vardir.
Asik Pasa Türbesi: Kirsehir
Merkez Asikpasa Mahallesinde bugünkü
Ankara ,Kayseri yolu üzerindeki tepede yer almaktadir.
1333 yilinda Sivas Hükümdari Eratna
bey'in veziri Ali Sah Ruhi tarafindan yaptirilmistir.
Türkçenin zenginligini savunan ve eserlerini Türkçe
olarak yazan, mutasavvif ve halk sairi Asik
pasa bu türbede yatmaktadir. Beyaz mermerlerden
islenmis türbe, Eratna Beyligi mimari özelliginin
tek örnegi olarak kalmistir. Türbe
koridor ve Mezarin bulundugu kare bölümden
ibaretdir. Taç kapisi üzerindeki mermer
oymaciligi, istiridye nisi seklindedir.
Dis görüntüsü ile kirgiz
çadirlarini andirmaktadir.
Bu özelligi ile Anadolu'nun diger yörelerindeki
Türbe mimarisinden farklidir.
Ilimizde en çok ziyaret edilen yerlerden biri olan türbe,
1935 ve 1976 yillarinda "Vakiflar Genel Müdürlügü"
tarafindan restore edilmistir
.jpg)
Fatma hatum Türbesi: Kirsehir Yenice Mahallesi
Kümbetalti mevkii'nde yer almaktadir. 1266 yilinda
dönemin Ilhanli ileri gelenlerinden Hoca Aka
Maatir tarafindan Fatma Hatun adina yaptirilmistir.
Türbe; köseleri üçgen pahli kare
kaide üzerine sekizgen gövdelidir. Örtü sistemi,
içte tugla örülü kubbe, dista
küfeki tasiyla kaplanmis sekizgen
konik külahlidir. Yapi düzgün
kesme taslarla insa edilmistir.
Ahi Evren Türbesi: Kirsehirin merkezinde ayni adi tasiyan
caminin sol tarafindadir.Ahilik teskilatini kuran ve Andoluya yayginlastiran
Ahi Evran Veli bu türbede yatmaktadir. Türbe 1481 yilinda,
Fatih Sultan Mehmet'in kayinbiraderi Alaüddevle tarafindan
yaptirilmistir. Türbeye cami içinden bir merdivenle
çikilir. Üç kubbe ile örtülü olan
türbe kesme tastan yaptirilmistir.
.jpg)
Kümbetler:Ilhanli kümbeti köseli
kubbeli bir yapi olan bu kümbet 14. asirda Ilhanlilar
zamaninda Selçuklu mimari tarzinda yapilmistir.
Kirsehirin en eski eserlerindendir.
Melikgazi Kümbeti: Il merkezinin güneydogusunda
bulunan kümbetin kitabesinde tarih bulunmadigi için,
ne zaman yapildigi bilinmemektedir. Buna ragmen, 13. yy. ortalarinda
Mengücükogullarindan Melik Müzafferüddin Behram
Sah adina, esi tarafindan yaptirildigi sanilmaktadir. Kümbet
kesme tastan yapilmistir. Mimari tarzi, Sekiz köseli çadir
biçimindedir
.jpg)
Kalendar (Karakurt) Baba Kümbeti : Kirsehirin
16 km. batisindaki Karakurt kaplicasinin
yaninda bulunmaktadir. Kümbet Anadolu selçuklu
hükümdarilarindan Kiliçarslan
tarafindan 1135 yilinda yaptirilmistir.
Kümbetin bitisiginde bulunan ve sonradan onarilan
mescit ile kaplicanin bugün kullanilmayan
kisimlarinin ayni tarihte yapildigi
tahmin edilmektedir. Kesme taslardaan yapilan kümbet,
Selçuklu mimarisi özelligi tasimaktadir.
Kitabesi kaybolan kümbetin , Selçuklu Emirlerinden Karakurt
baba adi ile de bilinen kalendar baba adina yaptirildigi
anlasilmistir.
Medreseler: Cacabey medresesi: 1273 yilinda
Kirsehir valisi Cacabey Bey tarafindan yaptirilmistir.
Bugün cami olarak kullanilmaktadir. Medresenin
cami, imaret ve tekke kismi yikilmistir.
Camiin minaresi ayaktadir.
Medresenin 1272 tarihli Arapça-Mogolca vakfiyesi çok
degerli bir içtimai tarih vesikasidir. Cacabeyin türbesi
medrese yanindadir. Üstündeki cam kubbe astronomi fakültesine
aittir. Burada yildizlar gözlenirdi. Halk medreseye cincikli
cami ismini vermistir.
.jpg)
Cacabey medresesi dünyanin ilk gözlem evi olarak
insa edilmis yapisidir. Kesme tas
ve tugladan yapilmistir. Sütunlarin
sanat degeri büyütür. Minaresi sinirli
tugla ve çinilerle bezeli tek serefelidir. Yapi
içten kubbe distan konik külahlarla örtülüdür.
Içi beyaz siyah ve mavi çinilere bezenmistir.
Kirsehirde büyük imar yapmistir.
Eski eserler:
Hitit kalintilari: Kirsehire
40km uzaklikta Hashöyük mevkiindedir, Hititlere
ait eski bir sehrin kalintisi ve bazi
eserler ortaya çikarilmistir.
Ana
Sayfa
|